Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh vừa qua đã phổ biến các nội dung quan trọng tại Nghị định số 291/2026/NĐ-CP, quy định rõ khung xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế và hóa đơn. Nhằm giúp doanh nghiệp cùng người nộp thuế chủ động rà soát, tuân thủ đúng pháp luật và hạn chế rủi ro tài chính, TS24 xin hệ thống hóa các khung phạt, nguyên tắc xử lý cùng điều khoản chuyển tiếp theo quy định mới nhất.
Khung xử phạt hành vi vi phạm về cung cấp thông tin đối với tổ chức
Nghị định 291/2026/NĐ-CP đưa ra các chế tài xử phạt nghiêm khắc đối với tổ chức có hành vi vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin liên quan đến quản lý thuế:
Trậm nộp từ 05 ngày trở lên: Phạt tiền từ 10.000.000 đến 30.000.000 đồng áp dụng cho hành vi cung cấp thông tin quá thời hạn quy định từ 05 ngày trở lên.
Cung cấp thông tin không chính xác/thiếu sót: Phạt tiền từ 30.000.000 đến 50.000.000 đồng khi cung cấp dữ liệu không đầy đủ hoặc sai lệch so với yêu cầu của cơ quan thuế.
Không cung cấp sau 15 ngày hoặc thông đồng, bao che: Phạt tiền từ 50.000.000 đến 100.000.000 đồng đối với trường hợp không cung cấp thông tin quá 15 ngày kể từ ngày hết hạn, hoặc có hành vi bao che, thông đồng nhằm che giấu thông tin.
Biện pháp khắc phục hậu quả: Bên cạnh việc nộp phạt tiền, người nộp thuế bắt buộc phải cung cấp đầy đủ và chính xác toàn bộ thông tin theo yêu cầu.
Mức phạt đối với cá nhân, cách tính thời gian và thẩm quyền xử phạt
Quy định mới cũng làm rõ nguyên tắc áp dụng mức phạt và thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính:
Mức phạt áp dụng cho cá nhân: Cá nhân có cùng hành vi vi phạm sẽ chịu mức phạt tiền bằng 1/2 mức phạt đối với tổ chức.
Cách tính thời hạn quá hạn: Thời gian quá hạn được tính từ ngày đầu tiên ngay sau ngày kết thúc thời hạn phải cung cấp thông tin theo quy định.
Thẩm quyền ra quyết định xử phạt: Giao cho Thủ trưởng cơ quan thuế các cấp, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã.
Nguyên tắc xử phạt vi phạm về thuế và hóa đơn
Nghị định 291/2026/NĐ-CP đã thực hiện bãi bỏ và bổ sung một số nguyên tắc xử lý vi phạm so với Nghị định 125/2020/NĐ-CP:
Bãi bỏ nguyên tắc cũ: Bãi bỏ quy định hành vi vi phạm sử dụng hóa đơn không hợp pháp hoặc sử dụng không hợp pháp hóa đơn nếu đã bị xử phạt theo Điều 16, Điều 17 thì không bị xử phạt theo Điều 28 (Nghị định 125/2020/NĐ-CP).
Cập nhật nguyên tắc mới: Trường hợp hành vi vi phạm đã bị xử phạt theo quy định tại Điều 19a thì sẽ không bị xử phạt theo Điều 14, Điều 15 và Điều 19 (Nghị định 125/2020/NĐ-CP).
Quy định chuyển tiếp và hiệu lực thi hành
Nghị định số 291/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 21/07/2026. Việc áp dụng văn bản pháp luật đối với các hành vi vi phạm được phân định như sau:
Hành vi vi phạm đã chấm dứt trước ngày 21/07/2026: Áp dụng các văn bản quy phạm pháp luật đang có hiệu lực tại thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm để xử lý.
Hành vi vi phạm đang diễn ra từ thời điểm ngày 21/07/2026 trở đi: Áp dụng các quy định của văn bản quy phạm pháp luật đang có hiệu lực tại thời điểm phát hiện hành vi vi phạm để xử lý.
Lời kết
Việc bổ sung các khung phạt chi tiết và chuẩn hóa nguyên tắc xử lý theo Nghị định 291/2026/NĐ-CP đòi hỏi các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân phải chú trọng hơn nữa đến tính chính xác, kịp thời trong công tác cung cấp dữ liệu thuế. Việc chủ động rà soát quy trình kê khai, minh bạch thông tin hóa đơn sẽ giúp người nộp thuế hạn chế tối đa rủi ro bị xử phạt, đảm bảo hoạt động vận hành diễn ra an toàn và tuân thủ đúng pháp luật.